در حقیقت اوزون تراپی پاسخی است به تلاشهای علم پزشکی به یافتن جایگزینی مناسب برای کورتون درمانی. سال هاست که بسیاری از بیماران مجبورند از کورتن جهت کاهش التهاب استفاده کنند که خصوصا در بیماران دیابتی و بیماران مسن روش های جایگزین از اهمیت زیادی برخوردار است.


اوزون تراپی مدتهاست در دنیا مورد استفاده قرار می گیرد و چند سالی است که در کشور ما نیز در حال انجام است و در دفترچه تعرفه های خدمات پزشکی ثبت شده است.


اوزون چیست؟


اوزون شکل فعال اتم اکسیژن می باشد که در طبیعت در لایه های فوقانی جو زمین وجود داشته و برای کره زمین اثر حفاظتی دارد. اما امروزه بشر برای مقاصد گوناگون اوزون را تولید کرده و از آن استفاده می کند. هم استفاده های صنعتی و هم استفاده های پزشکی. از جمله استفاده های صنعتی می توان به سم زدایی و میکروب کشی و استریلیزاسیون (اوزون در غلظت های معین دارای خاصیت میکروب کشی و استریل کردن می باشد) اشاره کرد. در حیطه پزشکی نیز اوزون مدت هاست که وارد شده و از خواص منحصر به فرد آن در درمان بیماری های مختلف استفاده می شود.


 گاز اوزون چه کاربردهای پزشکی دارد؟


از جمله کاربردهای پزشکی گاز اوزون  به شرح زیر است:


۱ . استفاده در درمان آرتروز زانو و دیگر مفاصل: اوزون با خاصيت ضد التهابی خود باعث بهبود درد در مفصل شده و همچنین با بهبود اکسیژن رسانی و جریان خون باعث جلوگیری از تخریب بیشتر مفصل و کمک به بازسازی و ترمیم غضروف مفصلی می شود. پس دقت کنید که اوزون علاوه بر تسکین درد در آرتروز نقش درمان و عضروف ساز را نیز دارد.


۲ . کاهش التهاب و بهبود انواع تاندونیتها، بورسیتها و آسیبهای اطراف مفاصل


۳ . برطرف کردن اسپاسم و گرفتگی عضلات و بهبود عملکرد عضلانی اسکلتی(برای افرادی که مکررا دچار گرفتگی عضلات وکمر درد هستند).


۴ . استفاده جهت زخم های دیابتی




 


روش انجام اوزون تراپی


اوزون مورد استفاده در پزشکی توسط دستگاه های مخصوصی تولید میشود،این دستگاه ها معمولا کار پیچیده ای ندارند و اکسیژن را از منبع اکسیژن گرفته و به اوزون با غلظت خاصی تبدیل میکنند. اوزون تولید شده از دستگاه گرفته شده و توسط سرنگ در شرایط استریل به مفصل زانو تزریق میشود.


دستگاه اوزون تراپی :


دستگاه اوزون تراپی ژنراتوری است که اکسیزن را از کپسول اکسیژن گرفته و به اوزون تبدیل میکند. در واقع در همان لحظه تزریق بر اساس غلظتی که پزشک برای دستگاه تعریف میکند،دستگاه مخلوط اکسیژن و اوزون تحویل میددهد. نوع دستگاه اهمیت زیادی ندارد و نکته اصلی غلظتی از اوزون است که دستگاه باید تحویل دهد. امروزه تبلیغاتی که در مورد برندهای خاصی از دستگاه میشود بیشتر جنبه تجاری داشته و در پروسه درمان تاثیر ندارد.


اوزون تراپی برای دیسک کمر


یکی از کاربردهای اوزون تراپی استفاده در درمان کمر دردهای ناشی از بیرون زدگی دیسک بین مهره ای است.


اینکه آیا بیمار مورد مناسبی برای اوزون تراپی هست یا نه پس از بررسی بیمار یعنی معاینه فیزیکی و مدارک موجود مانند ام.آر.آی یا نوار عصب و عضله مشخص میشود.دقت کنید که همه بیمارانی که دچار بیرون زدگی دیسک کمر هستند مورد مناسبی برای اینکار به شمار نمیروند.


اوزون درمانی برای دیسک کمر را گاهی یک نوع جراحی بسته هم می نامند و در واقع درمان جراحی بسته دیسک کمر به  روش های مختلفی انجام می شود که یکی از آنها ازن درمانی کمر می باشد.


تزریق ازن جهت درمان دیسک کمر به سه شبوه انجام می شود. و بر اساس معتبرترین مقالات مروری دارای شواهد بالینی قوی در اثربخشی می باشد:


  • داخل دیسک کمر ویا داخل فورامن خروجی دیسک (دارای evidence Ic) در اطاق عمل ،

  •  تزریق کنار دیسک کمر و پاراورتبرال ( دارای evidence Ib )  در کلنیک های طب فیزیکی و درد و

  • تزریق گاز ازن به صورت اپیدورال و یا کودال اپیدورال که هم در کلنیک و هم اطاق عمل قابل  انجام می باشد. تزریق ازن در داخل دیسک همان درمان جراحی بسته دیسک کمر و یا جراحی دیسک کمر به روش غیر جراحی است.


کاربرد اوزون تراپی در آرتروز زانو


آرتروز زانو یکی از عوامل مهم ایجاد درد زانو در سنین میانسالی به بعد است. ماهیت آرتروز زانو یک بیماری تخریبی مفصل است. به این صورت که در ابتدا با از بین رفتن تدریجی غضروف مفصلی(غضروفی که روی سطح استخوانها را پوشانده است)باعث ایجاد دردهای فعالیتی و سپس دردهای التهابی و فعالیتی به صورت توام میشود.


در موارد بسیار شدید و پیشرفته که مفصل کاملا تخریب میشود و شکل مفصل کاملا از بین رفته و تمامی درمانهای غیر جراحی بی نتیجه مانده است،درمان جراحی تعویض مفصل زانو توصیه میشود ولی اگر به هر علتی بیمار مورد مناسبی برای جراحی تعویض مفصل زانو نباشد (مراحل اولیه بیماری،سن خیلی کم یا خیلی زیاد،وجود بیماریهای همراه که امکان تحمل عوارض جراحی وجود نداشته باشد و یا امتناع بیمار از عمل جراحی) درمانهای غیر جراحی باید انجام بگیرد.


اوزون تراپی از جمله درمانهای بسیار موثر برای آرتروز زانو میباشد. اوزون دقیقا در مفصل زانو چه میکند؟




 


اوزون در مفصل سه کار مهم انجام میدهد:


اول با خاصیت ضد التهابی قوی باعث از بین رفتن التهاب مفصل خواهد شد اهمیت موضوع در این است که در پروسه بیماری ارتروز، مفصل پر از مواد التهابی میشود ،این التهاب به نوبه خود باعث بدتر شدن سیر بیماری خواهد شد.


دوم اینکه اوزون با افزایش اکسیزن رسانی در مفصل باعث افزایش رگزایی در محل خواهد شد، این عوامل باعث ایجاد و تسریع پروسه ترمیم غضروف مفصلی میشود.


سوم اینکه اوزون با از بین بردن بعضی از مواد تخریبی که در پروسه آرتروز در مفصل فعال شده اند باعث توقف روند بیماری میشود.


به خاطر همین اوزون امروزه در دنیا از جمله درمانهای بسیار موثر برای آرتروز زانو در نظر گرفته میشود.


در ادامه به تعدادی از سوالات شایع پاسخ داده خواهد شد.


کاربرد اوزون در درمان تنگی کانال نخاعی


تنگی کانال نخاعی از جمله بیماریهایی است که باعث ایجاد محدودیت و ناتوانی در راه رفتن و همچنین علایم حسی در بیماران میشود. بیماران معمولا ذکر میکنند که علایمی مانند سنگینی پاها هنگام راه رفتتن یا نشستن دارند،همچنینی علایم حسی مانند گزگز و بیحسی،یخ شدن یا داغ شدن پاها و … ممکن است وجود داشته باشند. تزریق گاز اوزون در اطراف اعصابی که از ناحیه نخاع خارج میشود در فواصل زمانی معین با از بین بردن التهاب باعث بهبود نسبی علایم خواهد شد. این درمان برای مراحل اولیه بیماری یا افرادی که به هر دلیل کاندید جراحی نیستند توصیه میشود. البته باید دقت شود که بیماریهای زیادی ممکن است به جز تنگی کانال نخاعی علایم بالا را ایجاد کند که قبل از شروع درمان باید تشخیص دقیق داده شود.


ورزشکاران و اوزون تراپی


ورزشکاران ممکن است به دفعات دچار آسیبهای تاندونی یا عضلانی و مفصلی شوند. همچنین عوارضی چون گرفتگیهای عضلانی نیز در این گروه شایع است. در مورد ورزشکاران اوزون درمانی به روند بازسازی و ترمیم آسیبها کمک شایانی خواهد کرد. کریستیان رونالدو فوتبالیست معروف در سال ۲۰۱۶ برای درمان تاندونیت خود از اوزون تراپی کمک گرفت. البته گاهی اوقات از اوزون برای افزایش سطح انرژی و به اصطلاح دوپینگ در ورزشکاران استفاده میشود که موضوع این بحث نیست.


فواید اوزون تراپی 


فواید اوزون تراپی در مقایسه با سایر درمانهای غیر جراحی زیاد است که به مواردی از آن اشاره میکنیم:


1- اوزون با توجه به خواص ترمیمی فوق العاده ای که دارد جزو درمانهای بشیار موفقت آمیز در درمان آرتروز زانو است.


2-  اوزون درمانی بدون عارضه است و اگر شخص هر روز نیز اوزون تزریق کند هیچ عارضه ای ندارد بنابراین بدون عارضه بودن دومین فایده عمده این روش درمانی است.


3-  هزینه اوزون درمانی در مقایسه با سایر روشهای درمانی از جمله عمل جراحی بسیار پایین تر و به صرفه تر میباشد.


عوارض اوزون درمانی چیست


حسن اوزون درمانی این است که عارضه خاصی ندارد و در واقع عوارض درمانی جز عوارض تزریق ساده چیز دیگری نیست. اما بعضی از بیماران ممکن است به ازن درمانی جواب کمی بدهند. سالها علم پزشکی به دنبال جایگزینی برای تزریق کورتن بود و در حال حاضر ازن درمانی این رویا را محقق کرده است و بسیاری از بیماران دیسک کمر و آرتروز زانو امروزه با کمک اوزون تراپی زندگی با کیفیت تری را تجربه می کنند.