تبعیض و تفاوت جنسیتی در رابطه با میزان دستمزدهای دریافتی زنان و مردان سال‌ها مورد بحث گروه‌های اقتصادی، اجتماعی و حقوق بشری است. زنان در سراسر جهان در پست‌های تمام وقت به طور متوسط ۱۵ درصد کمتر از همتایان مرد خود دستمزد دریافت می‌کنند و این تفاوت در برخی کشورها بیش از ۷۰ درصد است. اگرچه تبعیض در دریافت دستمزد در کشورهای در حال توسعه شدیدتر است اما در کشورهای توسعه یافته این نابرابری و تبعیض ادامه دارد.


تاکنون اعتراض‌های زیادی در کشورهای مختلف به نابرابری دستمزد بین زنان و مردان انجام شده. همچنان در بسیاری از کشورها زنان باید ساعت‌ها بیشتر از مردان کار کنند تا بتوانند حقوقی برابر با مردان از کارفرمای خود درخواست کنند.


شماری از مشهورترین مجریان زن بی‌بی‌سی از این رسانه خواستند تبعیض در دستمزد میان زنان و مردان را رفع کند. پیش از آن بی‌بی‌سی به درخواست دولت بریتانیا فهرستی از حقوق مجریان مشهور خود را منتشر کرده بود که طی آن مشخص شد دستمزد زنان و مردان در این شبکه نیوزی تفاوت فاحشی دارد.




 


مارتینا ناوراتیلووا، بازیکن بازنشسته تنیس چک-آمریکایی و گزارشگر ورزشی بی‌بی‌سی مدعی است که دستمزد همکار وی جان مک‌انرو، بازیکن بازنشسته تنیس آلمانی-آمریکایی و گزارشگر ورزشی بی‌بی‌سی، در جریان مسابقات تنیس ویمبلدون ۱۰ برابر او بوده است.


آقای مک‌انرو در جریان گزارش این مسابقات مبلغی حدود ۱۵۰ هزار پوند (حدود ۲۱۰ هزار دلار)، دریافت کرده، در حالی که خانم ناوراتیلووا تنها ۱۵ هزار پوند (حدود ۲۱ هزار دلار) دستمزد گرفته است.


مارتینا ناوراتیلووا در این باره گفت که وی شوکه و عصبانی است. وی در ادامه افزود: گزارش مسابقات تنیس ویمبلدون کار تمام وقت من نیست و تنها دو هفته از وقتم را به آن اختصاص دادم. اما زنانی را در نظر بگیرید که در طول دوران کاری خود همواره کمتر از همتایان مرد خود دستمزد دریافت می‌کنند.


در پاسخ این ادعا شبکه بی‌بی‌سی اعلام کرد که این تفاوت بخاطر تبعیض جنسیتی نبوده است بلکه به این دلیل بوده که در جریان مسابقات جان مک‌انرو ساعات بیشتری را نسبت به مارتینا ناوراتیلووا کار کرده و مسئولیت بیشتری بر عهده داشته است.


با این حال خانم ناوراتیلووا در واکنش به ادعای بی‌بی‌سی گفت که باور ندارد ساعات کاری و مسئولیت همتای مردش در جریان این مسابقات ۱۰ برابر بیشتر از او بوده است.


 مجمع جهانی اقتصاد اعلام کرد برابری کامل دستمزد زنان و مردان به ازای کار مساوی تا دست‌کم ۱۱۸ سال دیگر بدست نخواهد آمد. تاکنون کشورهای اسکاندیناوی بیش از هر کشور دیگری برای کاهش شکاف جنسیتی قدم برداشته‌اند. با این‌حال در این کشورها هم هنوز برابری کامل جنسیتی وجود ندارد.


در ایران اما شکاف جنسیتی بسیار زیاد است. لیلا فلاحتی، مدیرکل بین‌الملل معاونت امور زنان و خانواده ریاست‌جمهوری در دی‌ماه ۹۶ گفته بود ایران در بین ۱۴۴ کشور جهان از نظر شکاف جنسیتی در رده ۱۴۰ قرار دارد.


شاخص شکاف جنسیتی از سوی مجمع جهانی اقتصاد و با هدف مقایسه میزان برابری بین زن و مرد کشورهای جهان بکار می‌رود و از چهار مولفه آموزش، بهداشت، مشارکت اقتصادی و مشارکت سیاسی تشکیل می‌شود.


بر اساس قانون کار ایران، کارفرما نباید به کارگران چه زن و چه مرد کمتر از حداقل دستمزدی که هرسال شورای عالی کار اعلام می‌کند، بپردازد. طبق قانون کار زنان و مردانی که در یک کارگاه و به یک اندازه کار می‌کنند، باید دستمزد مساوی بگیرند. اما در ایران دستمزد زنان از مردان پایین‌تر است، زنان کارگر در مشاغل برابر با کارگران مرد، حقوق مساوی دریافت نمی‌کنند و در بسیاری از موارد شامل بیمه و افزایش حقوق نمی‌شوند.


به گفته‌ی مجمع جهانی اقتصاد، ایسلند از لحاظ برابری اقتصادی بین جنسیت‌های مختلف، بهترین رتبه را دارد. البته هیچ کشوری در جهان برابری کامل دستمزد را بین زنان و مردان رعایت نمی‌کند، و حتی در ایسلند که بالاترین نسبت دستمزد زنان به مردان برای شغل‌های یکسان را دارد، این عدد ۷۵ درصد است. با این‌وجود، ایسلند دارای فرهنگی مساوات طلب است، یعنی به استقلال و پیوندهای اجتماعی احترام می‌گذارد و حقوق طبقات و گروه‌های مختلف را رعایت می‌کند. زنان ایسلندی علاوه بر این، در مشارکت در مشاغل حرفه‌ای و فنی و آموزش عالی نیز، از مردان پیشی گرفته‌اند.


فنلاند نیز مانند ایسلند، دارای جامعه‌ای به‌شدت مساوات طلب است. در این کشور نسبت دستمزد زنان به مردان برای شغل‌های یکسان بسیار بالاست و  زنان در تحصیلات عالی و پست‌های  دولت، حضور پررنگی است. فنلاند به‌طور خاص، در حوزه‌ی آموزش علمی و تحصیلات تکمیلی، از شهرت زیادی برخوردار است. نروژ، سوئد و دانمارک از جمله کشورهایی هستند که نرخ برابری دستمزد زنان و مردان در آنها کاهش چشمگیری دارد.




 


انگلیس در تبعیض دستمزد زن و مرد دارای رتبه پنجم در اروپاست؛ این تبعیض و فاصله حتی از فاصله دستمزد زن و مرد در اسلواکی، پرتقال و سوئیس هم بالاتر است. فاصله بین دستمزد مرد و زن در انگلیس ۲۰ درصد است. قانون جدیدی که توسط دولت انگلیس در آوریل مسال معرفی شده است، تمام شرکت‌هایی که نیروی کار آنها ۲۵۰ نفر یا بیشتر است را ملزم به انتشار آمار دستمزدها به تفکیک جنسیت، تا آوریل ۲۰۱۸ کرده است.


استونی دارای بیشترین فاصله دستمزد زن و مرد در کل اروپا است. بر اساس داده های دفتر آمار اروپا از سال 2016 میلادی؛ در مقابل دریافتی هر یک یورو در ساعت توسط مردان، زنان به طور متوسط 84 سنت دریافت می کنند. این تفاوت در استونی بالغ بر 25.3 درصد است.


گریس گارلند محققی از اکسپرت مارکت می‌گوید: برای یک زن، این که همکار مردی که روبروی او نشسته است و کار یکسانی انجام می‌دهد، سالیانه معادل ۲ ماه اضافی دستمزد دریافت می‌کند، یک توهین  و مایه شرمندگی است.


یکی از بدترین کشورها در نابرابری میزان دستمزد زنان و مردان کشور مالی می باشد. درآمد زنان در مالی کمتر از نصف درآمد مردان است. و حدوداً ۶۰ درصد از حقوقی را که مردان برای کار مشابه می‌گیرند، دریافت می‌کنند. مالی یکی از فقیرترین کشورهای جهان است و متوسط حقوق سالانه برای کارگران در این کشور ۱۵۰۰ دلار است. با اینکه اکثریت مردم کشور مالی مسلمان هستند، اما قوانین سکولار بر کشورشان حاکم است.


سوریه، چاد، پاکستان و یمن از جمله کشورهایی هستند که تفاوت فاحشی میان دستمزد زنان و مردان در آنها وجود دارد.


انتهای پیام